İzmir Büyükşehir Belediye Meclisi’nde borçlanma ve bütçe kavgası!

İzmir Büyükşehir Belediye Meclisi’nin Ağustos ayı olağan oturumu, Başkan Vekili Zafer Levent Yıldır yönetiminde gerçekleştirildi. Belediyenin mali yapısı, borçlanma talepleri, şirketlerin sermaye artırımları ve merkezi hükümetin İzmir yatırımlarının masaya yatırıldığı birleşime partiler arasındaki sert tartışmalar damga vurdu.

İZDOĞA İştiraklerinde Sermaye Revizyonu
Toplantıda, İzmir Büyükşehir Belediyesi iştiraki İZDOĞA’nın %100 bağlı ortaklıkları olan İZPA ile İzmir İnovasyon ve Teknoloji A.Ş.’nin sermaye yapısına ilişkin önerge gündeme geldi. İki şirket için toplam 1 milyar 221 milyon TL nakdi ve 25,2 milyon TL ayni sermaye artırımı talep edilirken; geçmiş yıl zararlarının mahsup edilmesi amacıyla 222 milyon 120 bin TL tutarında sermaye azaltımına gidilmesi istendi.

AK Parti Grubu: "Yasal Limiti Aştınız, Bu Size Tanıdığımız Son Kredi"
AK Parti Grup Başkanvekili Hakan Yıldız, belediyenin borçlanma politikalarını ve kentsel dönüşüm vaatlerini sert sözlerle eleştirdi. Bütçe tahminlerinin hatalı yapıldığını belirten Yıldız, oy birliğiyle destek verdiklerini ancak belediyenin mali disiplinden uzaklaştığını savundu: "Siz İzmir'e 25 bin konut vaat edip daha başta havlu atarsanız benci bunu irdelemelisiniz. 2025 bütçesine giderken 'Hükümet yüzde 40 artışla bütçe yaparken siz yüzde 80 artışla bütçe yaparsanız borçlanmayla karşı karşıya kalırsınız' dedik. Şişirilmiş kadrolarınız, bankamatikleriniz ve plansızlığınız yüzünden İzmirli hizmetsizlikle karşı karşıya kaldı."

İzmir'deki yatırımların ve ulaşım projelerinin durmaması adına borçlanma taleplerine onay verdiklerini vurgulayan Yıldız, duruma tepkisini şu sözlerle sürdürdü:

"Çevre Bakanlığı’nın onayına tabi limitleri doldurduğunuz için yıllık borçlanmanızı yüzde 150 artırıyorsunuz. Yasanın üzerindeki borçlanma talebine de evet diyoruz; çünkü İzmir’in köy olarak kalmasını istemiyoruz. Ancak 1,5 milyon metreküp asfalt dökme sözü verip 380 bin metreküpte kalmanın merkezi hükümetle alakası yok. Bu yıl üç kez lastik değiştirdim. Lütfen şapkayı öne alma zamanı gelmiştir, bu size tanıdığımız son borçlanma kreşidir."

AK Partili Ercan Tekin de sermaye artırımı ve azaltımının aynı anda gelmesini eleştirerek, şirketlerin geçmiş dönem zararları nedeniyle zorda olduğunu ve gerçeklerle yüzleşilmesi gerektiğini ifade etti.

CHP Grubu: "Bütçenin %30’u Vergi ve SGK Borcuna Gitti, Finansmana Erişemiyoruz"
AK Parti’nin eleştirilerine yanıt veren CHP Grup Başkanvekili Candaş Yeter, belediye bütçesinden merkezi idareye aktarılan devasa kaynağa dikkat çekerek finansman onaylarında yaşanan tıkanıklıkları dile getirdi: "2025 yılında gider bütçemiz 77 milyar 844 milyon lira olarak gerçekleşti. Bu tutarın 10 milyar 899 milyonunu vergi idaresine, 12 milyar 233 milyonunu ise SGK’ya ödedik. Toplamda 23 milyar 132 milyon TL... Gider bütçemizin yüzde 30’unu vergi ve SGK’ya yatırdık. Mecliste borçlanmaya destek veriyorsunuz, teşekkür ederiz ancak iş İller Bankası’ndan teminat mektubu almaya gelince kilitleniyor."

Buca Onat Tüneli, Eşrefpaşa Hastanesi ek binası ve 100 adet elektrikli otobüs alımı gibi projeler için kredi onaylarının ve teminat mektuplarının Ankara’da bekletildiğini belirten Yeter, tüm olumsuzluklara rağmen hizmet üretmeye çalıştıklarını vurguladı.

AK Parti’nin borç kaynağına ilişkin soruları üzerine yeniden söz alan Yeter, şirketlerin ayrı tüzel kişilikler olduğunu, geçmişten gelen borç yükünün kararnamelerle belediyelere yansıtıldığını hatırlattı.

YENİ Parti Grubu: "Kamu Kurumlarının İzmir’e Sadaka Verir Gibi Böbürlenmeye Hakkı Yok"
YENİ Parti Grup Başkanvekili Yağmur Yurdakul Özkan ise merkezi yönetimin CHP’li belediyelere yaklaşımını eleştirerek tartışmaya farklı bir boyut kazandırdı. Kamu hizmetlerinin lütuf gibi sunulamayacağını belirten Özkan: "İzmir söz konusu olduğunda 'Biz yardım ettik, biz yaptık' diyen üstenci bir dil var. Kamu kurumlarının vermesi gereken rutin izinler verildiğinde dahi müteşekkir kalmamız bekleniyor. Kamu kurumları başka kamu kurumlarına sadaka vermez; veriyorsa da böbürlenmeye hakkı yoktur."

İzmir’in ödediği vergi oranı ile aldığı genel bütçe yatırımları arasındaki dengesizliğe değinen Özkan, "İzmir ödediği vergide 3. sırada yer alırken yatırımlarda 77. sıraya geriliyorsa bunun hesabını sormak gerekir" ifadelerini kullanarak hükümet yetkililerini ülke genelindeki ekonomik tablo ve yatırımlar konusunda özeleştiri yapmaya davet etti.

Salonda Yatırım Polemiği
Sözlerinin kısıtlandığını belirterek duruma tepki gösteren AK Partili Ercan Tekin, merkezi hükümetin İzmir’e dev yatırımlar kazandırdığını savundu. Tekin; 37 yeni baraj, İZBAN hattı, Menemen-Çandarlı Otoyolu, İzmir-İstanbul Otoyolu, İzmir Şehir Hastanesi, statlar ve tüneller dahil olmak üzere onlarca projeyi sıralayarak, "Biz küçücük alanda dev projeler yaptık, İzmir’e gereken desteği her zaman veriyoruz" dedi.

Tartışmaların ardından ilgili gündem maddeleri ve borçlanma talepleri değerlendirilmek üzere ihtisas komisyonlarına ve oylamaya sunuldu.